Asko gustatu zitzaidan atzoko Bisitaria, egoki eman zuen Xabier Euskitzek Jexus Egiguren Xoxoteko gailurrera. Txilarren gosaldu eta Azpeititik abiatuz Inazio Deunaren magaleraino. Egigurenen bizitzako ibilaldi metaforikoa zirudien udaberriko egun eder hartako igoerak. Unkigarria izan zen isiltasunez jantzitako bien begirada Izarraitzen barrena. Alde batera Oiñatztarrak eta bestera Ganboatarrak. Gure historia, gure eguna...eta elkarrekin eraiki beharreko etorkizuna.
Ulertzekoa protagonistaren sufrimendua, errespetatzekoa barne-hustea eta nahiz eta irudien mitifikazoan erortzeko arriskua nabaria izan herri honetan, goraipatzekoa pakearen aldeko lana, inoiz bisitari izango ez diren hainbat isilpekoena moduan.
Madarixa auzoko Aittola Zaharreko bazkari hark ere, aurreko ibilbideak bezala, izan zuen bere beste protagonista: euskara. Ziur naizelarik Egigurenek esaniko asko gazteleraz ezin izango zituela esan edo gutxienez beste modu batera azalduko zituela. Hortxe ikusi zen barne hizkuntzaren garrantzia gizabanakoaren izate bitalean. Zaindu, garatu eta bideratu beharreko altxorra.
Pake gaiak alde batera utziz. Frustatua ikusi nuen Egiguren. Bideari ekin eta erdibidean geratu den mendizalearen gisa. Ulertu ezaren isla. Horixe barnebiltzen duelarik ere "nazionalista sentitzen naiz baina ez sabindarra" esaldiak ere. Bat egiten duelarik, nere ustetan, esaldi horretan Arnaldo Otegirekin. Hortik beraz, nere ustez, elkarulermenaren eta lagun izatearen arrazoietako bat.
Zergaitik diot hau?
Hortik ondorioztatzen delako nere ustetan, Egigurenen eta Otegiren buruan zegoen eta lortu ez den nahietako bat. Egiguren berak Txilarreko mahiko elkarrizketan esan zuena. Etorriko da ezkerreko gobernua, berandu baino lehen iritsiko da ezker abertzalea eta sozialismoaren arteko ulermena.
Hauxe lortu ezak eman du Egiguren, besteak beste, frustraziora. Hortxe dagoelarik, PPrekin ituna puskatzearen arrazoi nagusia ere. Asmoa hoixe baizen, PPren eskutik Bildu-Amaiur-Sorturen eskuetara pasatzea. Elkarrekin. Bientzat arerio politiko den EAJ-PNV, abertzaletasun sabindarra, Egiguren (eta nere ustez baita Otegiren ustetan ere) albo batera utziz. Presak, krisiak eta orohar heldutasun faltak, PSOEk PPrekiko zuen menpekotasunak eta Ezker Abertzalearen zalantza esistentzialak, zapuztu duena.
Hortik Egigurenen esaldi famatu hura, duela ia lau urte, "Ibarretxe kentzen badezue ere, PSOEk ez du lagunduko EAJ-PNVek burututako Eusko Jaurlaritza bat". Edo Aieteko Konferentziaren aurrean, bertaratzeko Patxi Lopez Lehendakariari sartu zion presioa. Traba egiten die Egiguren eta Otegiri EAJ-PNVek. Taktikoki EAJ-PNVra hurbilduko dira baina estrategikoki argi dute etorkizuneko aliantza. Txilarre zein EAJ-PNV iritsi aurreko Loiolakoa: ezker abertzalea (edo nazionalista euskalerrianoa) eta sozialismo baita ere (nazionalista euskalerrianoaren) elkartzea.
Ez dezagun ahaztu, Herri Batasunaren jatorrizko sinbologia Erromako Zubiaren kolorez jantzitako ikurriña harekin. Txuri, gorri eta berdea sabindarra baizen. Distantziak distantzia, ETAren biolentzia albo batera utziz, hortxe elkartzen baidira Egiguren eta Otegi. Zilegia, noski, baina argi izan beharrekoa. Bereziki abertzaletasun eta herri eraikuntza ikuspegitik. EAJ-PNVren ikuspegitik.
Askotan pentsatu ohi izan dudan bezala, taktikoa baita batzuren independentismoa eta besteren ezker abertzalearen aurkako jarrera, Egigurenen hitzei jarraituz eta garatuz, nazionalismo euskalerrianoak batzen ditu. Bai Egiguren eta Otegi geratu diren erdibideak alegia. Ze, ondorengo pausoa, abertzaletasun sabindarra ikusi ere egin nahi ez denean, ustezko internazionalismo batetik, nazionalismo espainiarrera erortzea baita. Egiguren berak onartu zuen bezala atzokoan, Fernando Savater, Jon Juaristi edo Teo Uriarteren izenak aipatuz. Guztiak ezker "abertzalean" militatutakoak. Hortxe dago Egiguren eta Otegiren marra mehe gorria. EAJ-PNV usaindu ere egin nahi ez izateak eta abertzaletasun sabindarraren pausoz-pausoko lana onartu ezin izateak, asko eta asko gainditzera eman dituen moduan. Horregaitik biltzen dira, besteak beste,"nazionalismo euskalerrianoan".
Guzti honen aurrean, nik berriz, Egiguren eta Otegik errefusatzen duten abertzaletasun sabindarra erreibindikatzen dut. Izarraitzko magalari begira, Larramendi edo Peñaflorida ondorengoa den abertzaletasuna. Bizia, zabala, eraberritua baina oinarri sendokoa. Sustrai sakon, enbor indartsu eta osto koloretsu, aldakor eta anitzekoa. Iturri zaharreko ur berritik edaten duena. Herri anima bizirik mantendu duena, nazio kontzientzi egin gaituena eta Euskadi izenaren baitan sujetu politiko egin gaituena.
Hori baita abertzaletasun euskotarra eta eta nazionalismo euskalerrianoaren arteko diferentzia nagusia. Aurrena herri bezala dugun erabakitzeko eskubidean oinarritzen da, hortik Sabino Aranaren "Euzkotarren Aberria Euzkadi da", bigarrena Euskal Herriaren kontzepzio kulturan batetan, sujetu poilitiko izan gabe, paper hori betetzeko daudelarik Espainia zein Frantzia. Xehetasunak albo batera uzten ditut, nahiz ta xehetasunetan egon Jaungokia edo deabrua. Eta badakit etorkizna ez dela marra lodiekin bakarri eraikitzen eta hainbat gizabanako hainbat iritzi daudela. Baina aurrerabidean, oinarri hau garbi izan behar dugula deritzot. Batzuren zein beste sirena kantuetan eror ez gaitezen. Ez orain eta ez gero.
Hortik aurrera, prest Aberria eraikitzen jarraitzeko, noski, baita Egiguren eta Otegirekin ere. Basagoitirekin moduan, posible ikusten baidut "nazionalimo euskalerrianotik", "abertzaletasun euskotarretik" eta PPek eboluzinatuko duen (edo eboluzionatu beharko lukeen) "foralismo konstituzionaletik" elkarulertze, elkarbide eta elkargune bat bilatzea. Hori da bidea. Besteak beste, Jose Antonio Agirre Lehendakariak bere unean ekin ziona eta EAJ-PNV demokrazia atarian, "abangoardia" guztien kritika pean jarraitu zuena.
Baina, taktismoak albo batera utziz, bakoitzak bere kandelari eutsiz eta egia sintzeroak esanaz, pauso berriak emateko zorian gaude gure autogobernuaren sakontze, berritze eta garatze bidean. Hori bai, karta guztiak mahai gainean jarriz.
Atzo Egigurenek, batzuk jarri zituen. Horregaitik gustatu zitzaidan Bisitaria. Zorionak Xabier!
viernes, 1 de junio de 2012
Egiguren
miércoles, 30 de mayo de 2012
De micros y macros
Hablábamos hoy en la tertulia de Onda Vasca, sobre las últimas declaraciones de la portavoz foral Larraitz Ugarte reclamando "respeto institucional" a Adegi por haber traspasado la delgada línea que separa el actuar razonable de la patronal y la política, al criticar a la Diputación por no apostar por los "macroproyectos". !Como si LAB nunca hubiera criticado, los "macroproyectos"!.
Aparte del cinismo que encierra la frase, solicitaba a Bildu más humildad para encajar la crítica política así como la toma de conciencia de que no les asiste la verdad absoluta sino, en su caso, un pequeño cachito de aquella, cuando la mayoría de la sociedad gipuzkoana reflejada en las Juntas Generales opina de forma diferente a Bildu, también en relación a los "macroproyectos" que Bildu pretende meter en el cajón.
Porque, se da la casual circunstancia de que los proyectos que no apoya Bildu son microproyectos y los que defenestra macroproyectos. !No seamos irónicos! O que Larraitz Ugarte me explique porque son micro la autovía de Leizaran, la Beasain-Durango o los vertederos de basuras que pretende seguir llenando y son macro, el TAV, el Puerto de Pasaia o la incineradora salvo por la sencilla razón de que no son de su agrado. Esto es, la verdad absoluta, como bien decía Juan Ignacio Pérez Iglesias en forma de Santidad.
El último ejemplo lo hemos tenido en la ponencia de la paz del Parlamento Vasco, cuando el propio Spektorowski ha reprochado a Bildu que se autoexcluya de la ponencia para la paz. En fin...cuando diga yo, como diga yo y para lo que diga yo...si no no participo y además son los demás quienes me excluyen. Pero bueno paciencia...que aunque sea 30 años más tarde...vendrán, como lo acaban de hacer con los peajes en menos de una año. De aquel gratis total a poner peajes en todas las carreteras gipuzkoanas. Sólo nos quedan esperar pero como se dice en euskara...janaz..esto es, comiendo que el partido no ha empezado con Bildu, !que llevamos unos cuantos tantos jugados!
Y todo ello en un día donde Lakua negocia con una empresa de un paraíso fiscal la venta de 3000 VPO. La nueva política de vivienda del Gobierno Vasco: hacer caja para tapar agujeros. Obviamente, todo menos política de vivienda. Pero de esto hablaremos otro día.
martes, 29 de mayo de 2012
%27ko igoera
Orrialde ekonomikoak zabaltzeak beldurra ematen duen honetan, pozez irakurri dut makina-herraminta sektoreak aurreko urtearekiko izan duen %27ko igoera. 25 herrialdetako 1.176 daude aste honetan BEC-en, helburu nagusi batekin, bezeroengan konfidantza sortzea. Hauxe delarik bertan dauden hainbat euskal enpresen, Elgoibar eta Azkoitia ingurukoak bat baino gehiago, ezaugarri nagusienetakoa. Bezeroari hurbilpena, lan ona, nazioarteratzea, goi-mailako fabrikazio teknologia eta konfidantza. Fidakaitztasuna nagusi den aro honetan, sinesgarritasuna. Horixe da kristik ateratzeko errezeta: izan, esan eta bete. Mundu mailatik berrikuntza ideiak jaso, ekintzailetasuna erein eta fabrikazioan lehen mailakoak izan eta berriro mundura bueltatu, bazter batetik besteraino, Colonen aurretik Terranovara iritsi ziren euskal arrantzaleen espirituarekin. Ikerketa, garapen eta berrikuntzari, beste bi ezaugarri lotu behar dizkiogu Euskaditik, ekintzailetasuna eta fabrikazioa. Hortan gara onak. Erronkari eutsi eta beti aurrera!
viernes, 25 de mayo de 2012
A propósito de la retención de Boceguillas
Estaba leyendo el twitt de Koldo Mediavilla sobre el control de la Guardia Civil en Boceguillas con 10 Km de retenciones en dirección a la gran final, cuando me llega otro diciendo que tras conversación con el Ministro del Interior se va a retirar de inmediato el mismo. Gracias a la protesta del diputado Aitor Esteban añade Josu Erkoreka.
Y he pensado…mira aquí está la diferencia entre el EAJ-PNV y la izquierda abertzale. Unos retiran el control y los otros hubieran convocado una manifestación de 12 Km. Pero eso sí, los aficionados al Athletic a las diez de la noche en Boceguillas.
Son las 13.35 y aunque sea de la Real, como me decía mi hermana, hoy estoy con carne de gallina desde que Xabier Lapitz ha puesto por la mañana el himno del Athletic…“Herritik sortu zinalako..maite zaitu herriak”. Por lo que aunque no estemos en Madrid, como si lo estuviéramos. Koparekin etxera mutilok!
Y aprovechando este entusiasmo y antes de empezar con otras cosas me tomo este pequeño kit kat, para escribir esta breves líneas en mi blog, aunque sea para quitarle las telas de araña. ¡Es que no tengo tiempo! Pero bueno, por lo menos esta vez, quiero poner unos puntos encima de la mesa, para que vayamos dándole vueltas al bolo. ¡Qué es muy saludable, junto a la dieta y el deporte como le leía hoy al López de Munian para un envejecimiento saludable!
No voy a entrar en criticar a Martin Garitano su Plan de No Gestión para Gipuzkoa. Demasiado fácil. No hay más que ir y ver pueblo a pueblo a lo largo y ancho de la geografía gipuzkoana. Para terminar ayer diciendo, ¡como novedad!, que plantea paralizar el puerto, la incineradora y el TAV para combatir la crisis y así ahorrar 1.000 Millones de euros. ¡Sí es lo que han hecho toda la vida, parar, cortar y boicotear! Por cierto, vaya receta, es cómo decir…!cierre usted su empresa de 50 trabajadores, que así ahorrará en luz, gas y electricidad! No es serio ni responsable además de ser una burla chulesca a todos los gipuzkoanos, que usted quiera o no, representa. Errespetu pixkat mesedez!.
Como la burda manipulación informativa de Gara hoy en relación a las basuras, cuando titula en portada que “PP, PNV y PSE apoyan en Europa el fin de la incineración en 2020” y luego en la página 4 dice que “ la Eurocámara pide acabar para el 2020 con la incineración de reciclables”. En fin, lehengo lepotik burua. Cuando la conclusión del Parlamento, como bien lo resume el Alcalde de Elgoibar, Alfredo Etxeberria en su twitt es “cerrar vertederos, profundizar en el reciclaje para reutilizar y eliminar por incineración los residuos no reciclables”. Pues bien, el Plan del EAJ-PNV para Gipuzkoa frente al Puerta a Puerta de Bildu, que si hubieran sabido de la reacción de los gipuzkoanos, no se han visto tantas plataformas vecinales tan variopintas en años, jamás se hubieran metido en ese fregao. Que se lo pregunten a los ideólogos de la izquierda abertzale.
Pero, bueno me quedo con lo positivo de la semana. Me gusto mucho el acto organizado por la Diputación Foral de Bizkaia en homenaje a Emakume Abertzale Batza (EAB) donde tuve la suerte de participar para dar testimonio de Izeko Julene. Dije tres cosas. Que ella y su generación nos supo transmitir, el sentido trascendental e intergeneracional de la vida (katea ez da eten), la dignidad para hacer frente a lo que nos depara el futuro (abertzaleak gara eta harro gaude, burua beti tente Asier!) y la esperanza en una Euskadi libre (pausoz-pauso baina beti aurrera). Y todo ellos, desde profundos valores humanos, compromiso personal y sin odios. Sin ningún tipo de odios. ¡Una verdadera lección de vida! Algún día escribiré al respecto. Zor diegu!.
Y ello en la antesala de nuestras elecciones, que por mucho que lo niegue el Lehendakari López, tienen la mayoría de los boletos para el 25 de noviembre. Y habrá que elegir, entre el tándem, mejor o peor avenido según encuestas entre el PP y el PSOE y Bildu-Amaiur o Sortu (que lo legalicen ya y no pensando en las elecciones) y el EAJ-PNV, con total respeto al resto de partidos como Ezker Anitza. Me quedo con los valores de EAB. Los valores del EAJ-PNV. A algunos les sonara a antiguo pero qué más sostenible y moderno, ahora que tanto se habla de reducir (austeridad, eficacia y eficencia), reutilizar (volver a poner en valor) y reciclar (reinventarse) que el “iturri zaharreko ur berria” de Artze.
Un partido y una candidatura con valores, que va a asumir de nuevo su responsabilidad de liderar Euskadi…me sale de dentro en euskara…ohorez, duintasunez eta zintzotasunez. Y claro, con responsabilidad, compromiso y resultados. Y siempre desde la solidaridad. Katea ez delako eten. Y con credibilidad. Estoy seguro de ello. Euskadik berriro Lehendakari abertzale bat izango Ajuria-enean.
Pues eso, manos a la obra, hoy con una paradita en Madrid, con o sin esperanza (vaya forma de tratar de despistar provocando al personal para que no nos fijemos en los agujeros negros de Madrid), demostrando lo que somos. ¡Aupa Athletic!. Hoy toca.
miércoles, 4 de abril de 2012
Aberri Eguna mundu globalizatuan
Kasualitatez josia egon ohi da bizimodua, eta aurreko batean Xabier Euzkitzeren bisitaria programak harrapatu ninduen Aitaren Egunean, San Jose Egunean, oparitu zidaten Xabier Leteren “(Auto) Biografia bat” irakurtzen ari nintzanean. Ondarruko portuan Kirmen Uribe ari zen elkarrizketatzen Xabier Euzkitze eta halako batean horrelako zerbait entzun nion Kirmeni: “Ondarrutik mundura. Hau da Ondarrun bizi baina mundura zabaldua”.
Esaldia belarrietatik sartzen ari zitzaidan une berean, ondoko pasartea irakurtzen ari nintzen berriz Xabier Leteri: “Beraz, batzuek aldarrikatu duten euskalduntasun soil eta nazional hori, jatorrizko izateari eta nortasunari atxikia, bere horretan aski eta bakar, nik ez dut inoiz sentitu eta bizitu. Eta hori jakintzaren eta poiesis guneen zabalpen hori, neurri handi batean Lekuonatarrei zor diet. Funtsean eta sustraiez lehenik euskalduna izanik, kulturaren bitartez beste esparru zabalagoetara eraman nindutelako”.
A zer ikusmira zabaleko pentsamendu bateratzaileak pentsatu nuen. Jarrera itxi, uzkur eta sektarioetatik urrun daudenak. Zubilaneko gogoetak giza dikez beteriko itsaso honetan, esan nion neure buruari. Iturri zaharreko ur berria, Leteren lagun min izan zen Josean Artzek esango lukeen moduan.
Zentzu honetan, askotan kontatu ohi da gure etxean, gure aittitteren anekdota bat, non abertzale fina izanik garbi zuen, bere lagun baten iritziaren kontra edo gutxienez konbentzitu nahi horretan, tradiziotik bakarrik ezin zela bizi euskal kultura zionean. “Gure lana, lagun, aurresku eta dantzez gain, Rock-a ere euskaraz kantatzea duk” esan ohi zuen gure aittittek, munduari begira zegoen euskaldun gisa.
Burutazio hauetxek etorri zaizkit, aspaldian alboratuta dudan blogera hurbildu naizenean. Gaurkoan neure buruari esan baidiot, “zerbait idatzi beharra daukek Asier!, Aberri Egun bezperan hago eta”. Izan ere Aberri Eguna egun garrantzitsua da niretzat. Nere imajinarioan, kanpoan edo barruan, jendartean edo etxeko intimidadean, hosenki edo ahopean, hainbat, hainbat eta hainbat abertzale ikusten ditut “Gora Euskai Askatuta!” deiadar egiten.
Oroimen eta etorkizun eguna da aldi berean. Besteak beste, nere izeko Julene, eta harekin batera erbestera joan ziren hainbat eta hainbat abertzale datozkit burura, inoiz betiko Euskadira itzuli ez ziren arren, Euskadi beti bihotzean zeramaten belaunaldi, zintzoa, konprometitua eta ezerren gainetik duina. Gau ilunean, Caracas ertzetik ilargia ikusten zutenean, horrela esaten omen zieten heuren buruei: “Begira Euskadin ere ilargi berbera ikusten ariko dittun”. Ilargiak lotzen zituen Euskadira, e-postarik ez zegoen urte beltz haietan. Ez al da poietikoa? Eta halare gorrotorik ez baina erantzukizun handi bat, katea ez etetzea, belaunaldi berriei ere euskal grinaren lekukotza eskeintzea. Duintasunetik, leialtasunetik, lekukotza pertsonaletik. Eta bereziki, etorkizunaren itxaropenetik.
Sentimendu guzti hauek sortzen zaizkit Aberri Egunaren atarian. Badakit opor egunak direla, atseden uneak, lasai egoteko aukerak. Baina hortxe dugu Aberri Eguna, gure eguna. Pentsamendu zabaleko, konpromezu sendoko eta ekinbide leialeko abertzaleon eguna. Letek dioen moduan “unibertsoaren sakonak baditu erradiazioa eta hotsa, edo murmurioa hobeki esan, Lekuonatarren etxean ere euskara eta herri kulturaren sakoneko hotsak nabari zitezkeen. Etxe hartan herri-jakintza baten adierazpen kultua nabari zitekeen, irakurketaren bitartez kultura unibertsalago baten txertatua, eta niri nahasketa hark on handia egiten zidan”. Horrelaxe interpretatzen dut nik, eta ez bada horrela barka nazala egileak, Kirmenen “Ondarutik mundura” esaldia ere.
Ondorioz, Lekuonatarren etxearen moduan ikusten dut nik Aberria, euskal Aberria. Euskara eta herri sakoneko hotsen isla gurea era baden kultura unibertalaren sarean. Hortik kulturaren garrantzia, jakintzaren ezinbestekotasuna eta beste hizkuntzen ezagutzaren baitan euskararen erabilpenaren premia. Hau baita herri baten, Aberri baten bihotza, munduan bere lekua duen Euskal Aberriaren altxor unibertsala.
Nahiz eta askok kontran jarri nahi izan, globalizazioan hartzen baidu zentzu bikoitza Aberriak. Aberri txiki askok osatutako sarea baita mundua. Aberri bakoitzaren atzean, izate bat baidago, gizabanako talde bat, bere garapen pertsonalari izaera kolektiboa eman nahi dion gizon eta emakume sare bat. Hori da Aberria. Ez dago kontzeptu modernoagorik, itxikeria setatietatik urrun dagoen Aberri eta honekin abertzaletasun zabal, ireki, barneratzaile, humano eta duin bat baino. Modernitatea zerbait bada, gizabanakoari zor zaion errespetutik eta denon partehartzetik, bere on kolektiboa bilatzeko helburutik eratortzen den giza jokabide zuzenen bilduma baita.
Eta horixe da abertzaletasuna, nik jaso dudan eta lekukotza horren ardura dudan abertzaletasuna. Zurekin, zauden lekuan zaudela, datorren igandean, Aberri Egunean konpartitu nahi dudana. Ni Bilboko Plaza Barrian izango naiz. Gora Euskadi Askatuta!